← エクスプローラーへ戻る

本草項目

山樝

確認状態:解析確認済み主張の状態:臨床的主張なし抜粋を表示可能

原文ガイド

原文引用・自動区分

《本草綱目》 に収録された「山樝」の記載です。以下は原文の引用で、現代語訳や臨床推奨ではありません。

本文を読む

山樝(音渣草唐本)校正(唐本草木部赤𤓰木宋圗經外類棠毬子丹溪補遺山樝皆一物也今併)(於一但以山樝標題)釋名赤𤓰子(側巧切 唐本)䑕樝(唐本)猴樝(危氏)茅樝(日用)朹子(音求)檕梅(音計雅並爾)羊梂(唐本)棠梂子(圗經)山裏果(食鑑樝時珍曰山 味似)(樝子故亦名樝世俗皆作查字誤矣查音槎乃水中浮木與樝何闗郭璞註爾雅云朹音求樹如梅其子)(大如指頭赤色似小柰可食此即山樝也世俗作梂字亦誤矣梂乃櫟實於朹何闗樝朹之名見於爾雅)(自晉宋以來不知其原但用查梂耳此物生於山原茅林中猴䑕喜食之故又有諸名也唐本草赤爪木)(當作赤棗…

前後の文脈や異体字を含め、原文で確認してください。

収録原文をすべて読む・出典を確認する ↓

ここは冒頭の抜粋です。下の原文欄は省略していません。

出典と原文

典籍・出典
《本草綱目》
分類・所在
卷三十
記録上の別名
赤𤓰子、䑕樝、猴樝、茅樝、朹子、檕梅、羊梂、棠梂子、山裏果
利用条件
オープンライセンス
山樝(音渣草唐本)校正(唐本草木部赤𤓰木宋圗經外類棠毬子丹溪補遺山樝皆一物也今併)(於一但以山樝標題)釋名赤𤓰子(側巧切 唐本)䑕樝(唐本)猴樝(危氏)茅樝(日用)朹子(音求)檕梅(音計雅並爾)羊梂(唐本)棠梂子(圗經)山裏果(食鑑樝時珍曰山 味似)(樝子故亦名樝世俗皆作查字誤矣查音槎乃水中浮木與樝何闗郭璞註爾雅云朹音求樹如梅其子)(大如指頭赤色似小柰可食此即山樝也世俗作梂字亦誤矣梂乃櫟實於朹何闗樝朹之名見於爾雅)(自晉宋以來不知其原但用查梂耳此物生於山原茅林中猴䑕喜食之故又有諸名也唐本草赤爪木)(當作赤棗盖棗爪音訛也樝狀似赤棗故爾范成大虞衡志有赤棗子王璆百一選方云山裏紅果俗名)(酸棗又名鼻涕團正合此義矣)集解(恭曰赤𤓰木赤樝也出山南申安隨諸州小樹髙五六尺葉似香葇子似虎掌大如小林檎赤)(色藏器曰赤𤓰草即䑕樝梂也生髙原梂似小樝而赤人食之頌曰棠梂子生滁州二月開白花隨便結)(實采無時彼人用治下痢及腰疼有效他處亦有不入藥用時珍曰赤𤓰棠梂山樝一物也古方罕用故)(唐本雖有赤𤓰後人不知即此也自丹溪朱氏始著山樝之功而後遂為要藥其類有二種皆生山中一)(種小者山人呼為棠朹子茅樝猴樝可入藥用樹髙數尺葉有五尖椏間有刺三月開五出小白花實有)(赤黄二色肥者如小林檎小者如指頭九月乃熟小兒采而賣之閩人取熟者去皮核搗和糖蜜作為樝)(糕以充果物其核狀如牽牛子黑色甚堅一種大者山人呼為羊朹子樹髙丈餘花葉皆同但實稍大而)(色黄緑皮澀肉虚為異爾初甚酸澀經霜乃可食功應相同而采藥者不收)實修治(時珍曰九月霜後取帶熟者去核曝乾或蒸熟去皮核搗作餅子日乾用)氣味酸冷無毒(時珍曰酸甘微温生食多令人嘈煩易飢損齒齒齲人尤不宜也)主治煑汁服止水痢沐頭洗身治瘡癢(唐本)煑汁洗漆瘡多瘥(𢎞景)治腰痛有效(蘇頌)消食積補脾治小腸疝氣發小兒瘡疹(呉瑞)健胃行結氣治婦人産後兒枕痛惡露不盡煎汁入砂糖服之立效(震亨)化飲食消肉積癥瘕痰飲痞滿吞酸滯血痛脹(時珍)化血塊氣塊活血(寗原)發明(震亨曰山樝大能尅化飲食若胃中無食積脾虚不能運化不思食者多服之則反尅伐脾胃)(生發之氣也時珍曰凡脾弱食物不尅化胸腹酸刺脹悶者於每食後嚼二三枚絶佳但不可多用恐反)(尅伐也按物類相感志言煑老雞硬肉入山樝數顆即易爛則其消肉積之功盖可推矣珍隣家一小兒)(因食積黄腫腹脹如鼓偶往羊朹樹下取食之至飽歸而大吐痰水其病遂愈羊朹乃山樝同類醫家不)(用而有此效則其功應相同矣)附方(新六)偏墜疝氣(山棠梂肉囘香炒各一兩為末糊丸梧子大每服一百丸空心白湯)(下簡衛生易 方)老人腰痛(及腿痛用棠梂子鹿茸炙等分為末蜜丸梧子大每服百丸日)(二服)腸風下血(用寒藥熱藥及脾弱藥俱不效者獨用山裏果俗名酸棗又名鼻涕團乾者為)(末艾湯調下應手即愈 百一選方)痘疹不快(乾山樝為末湯㸃服之立出紅活 又法猴樝)(五箇酒煎入水温服即出 危氏得效方)痘疹乾黑(危困者用棠梂子為末紫草煎酒調服一)(錢心全㓜 鑑)食肉不消(山樝肉四兩水煑食之并飲其汁簡便方)核主治吞之化食磨積治㿗疝(時珍)附方(新二)難産(山樝核七七粒百草霜為衣酒吞下 海上方)隂腎㿗腫(方見橄欖)赤𤓰木氣味苦寒無毒主治水痢頭風身痒(唐本)根主治消積治反胃(時珍)莖葉主治煑汁洗漆瘡(時珍後出肘)
原典を開く ↗

この資料から分かること・次に調べること

歴史的記載の比較

現在読んでいるのは 《本草綱目》 の1項目です。同名の別資料と照合し、用途や別名の違いを調べられます。

同名の資料を検索 →

方剤とのつながり

本項目には方剤の関連付けがまだありません。使用方剤が存在しないという意味ではありません。

臨床研究・安全性

この本草項目では現代研究・安全性評価をまだ整理していません。研究が存在しない、安全に使える、と判断することはできません。

収録済み現代資料を名称検索 →現時点では名称・文献タイトルの照合で、網羅的な文献検索ではありません。

日本語名称と検索

この項目には、出典と照合済みの日本語名称がまだありません。

自動生成された検索用の読み(9 候補)

漢字の読みを機械的に組み合わせた検索候補です。収載された日本語生薬名ではなく、基原同一性・方剤使用・臨床有効性を証明しません。複数の読みは複数の独立した証拠ではありません。

専門家向け:名称データの監査

原データの区分・確認状態・制限・生成方法を保持しています。未翻訳の技術情報を含みます。

サンコボケ
{
  "id": "jp-name-b0d7eb999a3a97553e1e1b479b4cd4fe009020b23b86c9566e82d9d830a35b4f",
  "term": "サンコボケ",
  "script": "katakana",
  "target_record_ids": [
    "herb-entry-da50e46189dc5d07fae45c0f36428d9e7b2a3d5f8fde845ed3a1abd5e5c75fcb"
  ],
  "relation": "generated_reading_candidate",
  "review_state": "generated",
  "source_refs": [],
  "limitations": [
    "generated from Unicode Unihan kJapaneseOn/kJapaneseKun character readings; it is not an attested Japanese herb name",
    "a generated reading does not establish botanical identity, materia-medica equivalence, formula use, or clinical effectiveness"
  ],
  "derivation": {
    "combination_cap": 32,
    "method": "unicode-unihan-kJapaneseOn-kJapaneseKun",
    "simplified_character_fallbacks": [],
    "source_label": "山樝",
    "truncated": false
  }
}
サンサ
{
  "id": "jp-name-9198b4355b8db08fe08247141acc8d00a33a91d385d87003f6ffe50ed9d141f6",
  "term": "サンサ",
  "script": "katakana",
  "target_record_ids": [
    "herb-entry-da50e46189dc5d07fae45c0f36428d9e7b2a3d5f8fde845ed3a1abd5e5c75fcb"
  ],
  "relation": "generated_reading_candidate",
  "review_state": "generated",
  "source_refs": [],
  "limitations": [
    "generated from Unicode Unihan kJapaneseOn/kJapaneseKun character readings; it is not an attested Japanese herb name",
    "a generated reading does not establish botanical identity, materia-medica equivalence, formula use, or clinical effectiveness"
  ],
  "derivation": {
    "combination_cap": 32,
    "method": "unicode-unihan-kJapaneseOn-kJapaneseKun",
    "simplified_character_fallbacks": [],
    "source_label": "山樝",
    "truncated": false
  }
}
サンシャ
{
  "id": "jp-name-c91fb28c2823e95e3e57e340c94a9147693d081326dd04967520c5bb9a3133cc",
  "term": "サンシャ",
  "script": "katakana",
  "target_record_ids": [
    "herb-entry-da50e46189dc5d07fae45c0f36428d9e7b2a3d5f8fde845ed3a1abd5e5c75fcb"
  ],
  "relation": "generated_reading_candidate",
  "review_state": "generated",
  "source_refs": [],
  "limitations": [
    "generated from Unicode Unihan kJapaneseOn/kJapaneseKun character readings; it is not an attested Japanese herb name",
    "a generated reading does not establish botanical identity, materia-medica equivalence, formula use, or clinical effectiveness"
  ],
  "derivation": {
    "combination_cap": 32,
    "method": "unicode-unihan-kJapaneseOn-kJapaneseKun",
    "simplified_character_fallbacks": [],
    "source_label": "山樝",
    "truncated": false
  }
}
センコボケ
{
  "id": "jp-name-8daefa0c7dac2debcc37c6a9b606b57d92fd15f411d5eb26b54668def558c31d",
  "term": "センコボケ",
  "script": "katakana",
  "target_record_ids": [
    "herb-entry-da50e46189dc5d07fae45c0f36428d9e7b2a3d5f8fde845ed3a1abd5e5c75fcb"
  ],
  "relation": "generated_reading_candidate",
  "review_state": "generated",
  "source_refs": [],
  "limitations": [
    "generated from Unicode Unihan kJapaneseOn/kJapaneseKun character readings; it is not an attested Japanese herb name",
    "a generated reading does not establish botanical identity, materia-medica equivalence, formula use, or clinical effectiveness"
  ],
  "derivation": {
    "combination_cap": 32,
    "method": "unicode-unihan-kJapaneseOn-kJapaneseKun",
    "simplified_character_fallbacks": [],
    "source_label": "山樝",
    "truncated": false
  }
}
センサ
{
  "id": "jp-name-3bfb17568f07ab91fe8d643708d448364e95ca11db9971f4396eae7dd63bc7ad",
  "term": "センサ",
  "script": "katakana",
  "target_record_ids": [
    "herb-entry-da50e46189dc5d07fae45c0f36428d9e7b2a3d5f8fde845ed3a1abd5e5c75fcb"
  ],
  "relation": "generated_reading_candidate",
  "review_state": "generated",
  "source_refs": [],
  "limitations": [
    "generated from Unicode Unihan kJapaneseOn/kJapaneseKun character readings; it is not an attested Japanese herb name",
    "a generated reading does not establish botanical identity, materia-medica equivalence, formula use, or clinical effectiveness"
  ],
  "derivation": {
    "combination_cap": 32,
    "method": "unicode-unihan-kJapaneseOn-kJapaneseKun",
    "simplified_character_fallbacks": [],
    "source_label": "山樝",
    "truncated": false
  }
}
センシャ
{
  "id": "jp-name-36ee19560ca5790bf51cf2f376a7b0ea600fecc084ef368101ae7830bf3ae6ea",
  "term": "センシャ",
  "script": "katakana",
  "target_record_ids": [
    "herb-entry-da50e46189dc5d07fae45c0f36428d9e7b2a3d5f8fde845ed3a1abd5e5c75fcb"
  ],
  "relation": "generated_reading_candidate",
  "review_state": "generated",
  "source_refs": [],
  "limitations": [
    "generated from Unicode Unihan kJapaneseOn/kJapaneseKun character readings; it is not an attested Japanese herb name",
    "a generated reading does not establish botanical identity, materia-medica equivalence, formula use, or clinical effectiveness"
  ],
  "derivation": {
    "combination_cap": 32,
    "method": "unicode-unihan-kJapaneseOn-kJapaneseKun",
    "simplified_character_fallbacks": [],
    "source_label": "山樝",
    "truncated": false
  }
}
ヤマコボケ
{
  "id": "jp-name-7c706b1b013d31f52b04c0a2a65adde94d6050b2510a9a1da45575b8b3dad71b",
  "term": "ヤマコボケ",
  "script": "katakana",
  "target_record_ids": [
    "herb-entry-da50e46189dc5d07fae45c0f36428d9e7b2a3d5f8fde845ed3a1abd5e5c75fcb"
  ],
  "relation": "generated_reading_candidate",
  "review_state": "generated",
  "source_refs": [],
  "limitations": [
    "generated from Unicode Unihan kJapaneseOn/kJapaneseKun character readings; it is not an attested Japanese herb name",
    "a generated reading does not establish botanical identity, materia-medica equivalence, formula use, or clinical effectiveness"
  ],
  "derivation": {
    "combination_cap": 32,
    "method": "unicode-unihan-kJapaneseOn-kJapaneseKun",
    "simplified_character_fallbacks": [],
    "source_label": "山樝",
    "truncated": false
  }
}
ヤマサ
{
  "id": "jp-name-a5bf9b408c43041688b34f9aaea99415c95d83bebc19a9589dc3cf62e1ca36c3",
  "term": "ヤマサ",
  "script": "katakana",
  "target_record_ids": [
    "herb-entry-da50e46189dc5d07fae45c0f36428d9e7b2a3d5f8fde845ed3a1abd5e5c75fcb"
  ],
  "relation": "generated_reading_candidate",
  "review_state": "generated",
  "source_refs": [],
  "limitations": [
    "generated from Unicode Unihan kJapaneseOn/kJapaneseKun character readings; it is not an attested Japanese herb name",
    "a generated reading does not establish botanical identity, materia-medica equivalence, formula use, or clinical effectiveness"
  ],
  "derivation": {
    "combination_cap": 32,
    "method": "unicode-unihan-kJapaneseOn-kJapaneseKun",
    "simplified_character_fallbacks": [],
    "source_label": "山樝",
    "truncated": false
  }
}
ヤマシャ
{
  "id": "jp-name-26b5982faf26a292c21fe5941a2736549b80ec47288f4044f263edd0562b2485",
  "term": "ヤマシャ",
  "script": "katakana",
  "target_record_ids": [
    "herb-entry-da50e46189dc5d07fae45c0f36428d9e7b2a3d5f8fde845ed3a1abd5e5c75fcb"
  ],
  "relation": "generated_reading_candidate",
  "review_state": "generated",
  "source_refs": [],
  "limitations": [
    "generated from Unicode Unihan kJapaneseOn/kJapaneseKun character readings; it is not an attested Japanese herb name",
    "a generated reading does not establish botanical identity, materia-medica equivalence, formula use, or clinical effectiveness"
  ],
  "derivation": {
    "combination_cap": 32,
    "method": "unicode-unihan-kJapaneseOn-kJapaneseKun",
    "simplified_character_fallbacks": [],
    "source_label": "山樝",
    "truncated": false
  }
}
技術的な追跡情報

以下は監査と再現のための情報です。通常の閲覧では理解する必要はありません。

収録データの証拠範囲
  • 記録上の名称と別名は文字資料であり、現代の生薬基原を同定するものではありません。
  • この項目から処方適応や臨床的有効性の主張は作成されていません。
出典レコード ID
bencao-gangmu-kanripo-wyg
原始ファイルのバイト位置
20,469原始デジタルファイル内で本文を正確に特定するための値で、頁・用量・評価点ではありません。
原始ファイル SHA-256
da50e46189dc5d07fae45c0f36428d9e7b2a3d5f8fde845ed3a1abd5e5c75fcb