本文を読む
宣,发表和里,退热升阳 苦平微寒,味薄气升为阳。
前後の文脈や異体字を含め、原文で確認してください。
本草項目
《本草備要》 に収録された「柴胡」の記載です。以下は原文の引用で、現代語訳や臨床推奨ではありません。
宣,发表和里,退热升阳 苦平微寒,味薄气升为阳。
前後の文脈や異体字を含め、原文で確認してください。
主阳气下陷,能引清气上行,而平少阳、厥阴之邪热(肝、胆、心包、三焦相火。
前後の文脈や異体字を含め、原文で確認してください。
时珍曰∶行少阳,黄芩为佐;行厥阴,黄连为佐),宣畅气血,散结调经(昂按∶人第知柴胡能发表,而不知柴胡最能和里。
前後の文脈や異体字を含め、原文で確認してください。
故劳药、血药,往往用之。
前後の文脈や異体字を含め、原文で確認してください。
补中益气汤,逍遥散,皆用柴胡,取其和中,皆非解表)。
前後の文脈や異体字を含め、原文で確認してください。
为足少阳(胆)表药(胆为清净之府,无出无入,其经在半表半里,法当和解,小柴胡汤之属是也。
前後の文脈や異体字を含め、原文で確認してください。
ここは冒頭の抜粋です。下の原文欄は省略していません。
宣,发表和里,退热升阳 苦平微寒,味薄气升为阳。主阳气下陷,能引清气上行,而平少阳、厥阴之邪热(肝、胆、心包、三焦相火。时珍曰∶行少阳,黄芩为佐;行厥阴,黄连为佐),宣畅气血,散结调经(昂按∶人第知柴胡能发表,而不知柴胡最能和里。故劳药、血药,往往用之。补中益气汤,逍遥散,皆用柴胡,取其和中,皆非解表)。为足少阳(胆)表药(胆为清净之府,无出无入,其经在半表半里,法当和解,小柴胡汤之属是也。若病在太阳,服之太早,则引贼入门;若病入阴经,复服柴胡,则重虚其表。最宜详慎)。 治伤寒邪热(仲景有大、小柴胡汤),痰热结实,虚劳肌热(寇宗 曰∶柴胡,《本经》并无一字治劳,《药性论》、《日华子》皆言补劳伤,医家执而用之,贻误无穷。时珍曰∶劳有五,若劳在肝、胆、心、心包有热,则柴胡乃手足厥阴、少阳必用之药;劳在脾胃有热,或阳气下陷,则柴胡为升清退热必用之药。惟劳在肺肾者,不可用耳,寇氏一概摈斥,殊非通论。昂按∶杨氏秦艽扶羸汤,治肺痿成劳,咳嗽声嗄,体虚自汗,用柴胡为君,则肺劳亦有用之者矣。《药性论》甄权着),呕吐心烦(邪在半表半里,则多呕吐),诸疟寒热(东垣曰∶诸疟以柴胡为君,佐以引经之药。李士材曰∶疟非少阳经慎用。喻嘉言曰∶疟发必有寒有热,盖外邪伏于半表半里,适在少阳所主之界。入与阴争,阳胜则热;出与阳争,阴胜则寒。既纯热无寒,为瘅疟温疟,纯寒无热,为牝疟,要皆自少阳而造其极偏。补偏救弊,亦必返还少阳之界,使阴阳协和而后愈也。谓少阳而兼他经则有之,谓他经而不涉少阳,则不成其为疟矣,脉纵屡迁,而弦之一字,实贯彻之也。昂按∶疟之不离少阳。犹咳之不离于肺也。谈薮云∶张知阁久病疟,热时如火,年余骨立。医用茸,附诸药,热益甚。孙琳投以小柴胡汤,三服脱然。琳曰∶此名劳疟,热从髓出,加以刚剂,气血愈亏。热有在皮肤、在脏腑、在骨髓,在骨髓者,非柴胡不可,若得银柴胡,只须一服,南方者力减,故三服乃效也。时珍曰∶观此则得用药之妙的矣。昂按∶据孙氏之说,是柴胡亦能退骨蒸也),头眩目赤,胸痞胁痛(凡胁痛,多是肝木有余,宜小柴胡汤加青皮、川芎、白芍。又左胁痛,宜活血行气;右胁痛,宜消食行痰),口苦耳聋(皆肝胆之邪),妇人热入血室(冲为血海,即血室也,男女皆有之。柴胡在脏主血,在经主气),胎前产后诸热,小儿痘疹,五疳羸热,散十二经疮疽,血凝气聚,功同连翘(连翘治血热,柴胡治气热,为少异)。阴虚,火炎气升者禁用。 银州者根长尺余,微白,治劳疳良。北产者如前胡而软者良,南产者强硬不堪用。外感生用,内伤升气酒炒用根,中及下降用梢,有汗、咳者蜜水炒。前胡、半夏为使。恶皂角。原典を開く ↗現在読んでいるのは 《本草備要》 の1項目です。同名の別資料と照合し、用途や別名の違いを調べられます。
同名の資料を検索 →本項目には方剤の関連付けがまだありません。使用方剤が存在しないという意味ではありません。
この本草項目では現代研究・安全性評価をまだ整理していません。研究が存在しない、安全に使える、と判断することはできません。
収録済み現代資料を名称検索 →現時点では名称・文献タイトルの照合で、網羅的な文献検索ではありません。この項目には、出典と照合済みの日本語名称がまだありません。
漢字の読みを機械的に組み合わせた検索候補です。収載された日本語生薬名ではなく、基原同一性・方剤使用・臨床有効性を証明しません。複数の読みは複数の独立した証拠ではありません。
原データの区分・確認状態・制限・生成方法を保持しています。未翻訳の技術情報を含みます。
{
"id": "jp-name-ae1cedb3cce6b37c3cb770e90b8bff62856a310c61b094a6bcd9ba53ae761eca",
"term": "サイエビス",
"script": "katakana",
"target_record_ids": [
"herb-entry-24bdadc5262e73636b32270ddd1b480c14d8e8380a8bf75f3de54ee891e44bfe"
],
"relation": "generated_reading_candidate",
"review_state": "generated",
"source_refs": [],
"limitations": [
"generated from Unicode Unihan kJapaneseOn/kJapaneseKun character readings; it is not an attested Japanese herb name",
"a generated reading does not establish botanical identity, materia-medica equivalence, formula use, or clinical effectiveness"
],
"derivation": {
"combination_cap": 32,
"method": "unicode-unihan-kJapaneseOn-kJapaneseKun",
"simplified_character_fallbacks": [],
"source_label": "柴胡",
"truncated": false
}
}{
"id": "jp-name-aa254be35362a7651b605654b910105de3693849edf785be47d874baacb38b26",
"term": "サイコ",
"script": "katakana",
"target_record_ids": [
"herb-entry-24bdadc5262e73636b32270ddd1b480c14d8e8380a8bf75f3de54ee891e44bfe"
],
"relation": "generated_reading_candidate",
"review_state": "generated",
"source_refs": [],
"limitations": [
"generated from Unicode Unihan kJapaneseOn/kJapaneseKun character readings; it is not an attested Japanese herb name",
"a generated reading does not establish botanical identity, materia-medica equivalence, formula use, or clinical effectiveness"
],
"derivation": {
"combination_cap": 32,
"method": "unicode-unihan-kJapaneseOn-kJapaneseKun",
"simplified_character_fallbacks": [],
"source_label": "柴胡",
"truncated": false
}
}{
"id": "jp-name-74dfd6e1a6b915e8d19626586f3a0d9afbaf073d443d7db7d470f2924698ba1b",
"term": "サイゴ",
"script": "katakana",
"target_record_ids": [
"herb-entry-24bdadc5262e73636b32270ddd1b480c14d8e8380a8bf75f3de54ee891e44bfe"
],
"relation": "generated_reading_candidate",
"review_state": "generated",
"source_refs": [],
"limitations": [
"generated from Unicode Unihan kJapaneseOn/kJapaneseKun character readings; it is not an attested Japanese herb name",
"a generated reading does not establish botanical identity, materia-medica equivalence, formula use, or clinical effectiveness"
],
"derivation": {
"combination_cap": 32,
"method": "unicode-unihan-kJapaneseOn-kJapaneseKun",
"simplified_character_fallbacks": [],
"source_label": "柴胡",
"truncated": false
}
}{
"id": "jp-name-43fbf7d56b11be28be405f5fb8d4cbe76a92afb1209f086f56eace1184e1b7e4",
"term": "サイナンゾ",
"script": "katakana",
"target_record_ids": [
"herb-entry-24bdadc5262e73636b32270ddd1b480c14d8e8380a8bf75f3de54ee891e44bfe"
],
"relation": "generated_reading_candidate",
"review_state": "generated",
"source_refs": [],
"limitations": [
"generated from Unicode Unihan kJapaneseOn/kJapaneseKun character readings; it is not an attested Japanese herb name",
"a generated reading does not establish botanical identity, materia-medica equivalence, formula use, or clinical effectiveness"
],
"derivation": {
"combination_cap": 32,
"method": "unicode-unihan-kJapaneseOn-kJapaneseKun",
"simplified_character_fallbacks": [],
"source_label": "柴胡",
"truncated": false
}
}{
"id": "jp-name-10ee73b42fd559f1846e7d8fe92624eb765d55ec2f2c065ca65676009e3c4d6f",
"term": "シエビス",
"script": "katakana",
"target_record_ids": [
"herb-entry-24bdadc5262e73636b32270ddd1b480c14d8e8380a8bf75f3de54ee891e44bfe"
],
"relation": "generated_reading_candidate",
"review_state": "generated",
"source_refs": [],
"limitations": [
"generated from Unicode Unihan kJapaneseOn/kJapaneseKun character readings; it is not an attested Japanese herb name",
"a generated reading does not establish botanical identity, materia-medica equivalence, formula use, or clinical effectiveness"
],
"derivation": {
"combination_cap": 32,
"method": "unicode-unihan-kJapaneseOn-kJapaneseKun",
"simplified_character_fallbacks": [],
"source_label": "柴胡",
"truncated": false
}
}{
"id": "jp-name-0af9457aab709b7af9d2f75cd80b785fa0c7129dd9d98eb57d334f5be9ea6888",
"term": "シコ",
"script": "katakana",
"target_record_ids": [
"herb-entry-24bdadc5262e73636b32270ddd1b480c14d8e8380a8bf75f3de54ee891e44bfe"
],
"relation": "generated_reading_candidate",
"review_state": "generated",
"source_refs": [],
"limitations": [
"generated from Unicode Unihan kJapaneseOn/kJapaneseKun character readings; it is not an attested Japanese herb name",
"a generated reading does not establish botanical identity, materia-medica equivalence, formula use, or clinical effectiveness"
],
"derivation": {
"combination_cap": 32,
"method": "unicode-unihan-kJapaneseOn-kJapaneseKun",
"simplified_character_fallbacks": [],
"source_label": "柴胡",
"truncated": false
}
}{
"id": "jp-name-cc4942643eade141fc3f38663ed24a2718fb8ba0a5cd9e192cde74d0b2828af0",
"term": "シゴ",
"script": "katakana",
"target_record_ids": [
"herb-entry-24bdadc5262e73636b32270ddd1b480c14d8e8380a8bf75f3de54ee891e44bfe"
],
"relation": "generated_reading_candidate",
"review_state": "generated",
"source_refs": [],
"limitations": [
"generated from Unicode Unihan kJapaneseOn/kJapaneseKun character readings; it is not an attested Japanese herb name",
"a generated reading does not establish botanical identity, materia-medica equivalence, formula use, or clinical effectiveness"
],
"derivation": {
"combination_cap": 32,
"method": "unicode-unihan-kJapaneseOn-kJapaneseKun",
"simplified_character_fallbacks": [],
"source_label": "柴胡",
"truncated": false
}
}{
"id": "jp-name-e313b0a121dea9f7d481b3c03fac204d2e0434448e202d017735e93f367368de",
"term": "シナンゾ",
"script": "katakana",
"target_record_ids": [
"herb-entry-24bdadc5262e73636b32270ddd1b480c14d8e8380a8bf75f3de54ee891e44bfe"
],
"relation": "generated_reading_candidate",
"review_state": "generated",
"source_refs": [],
"limitations": [
"generated from Unicode Unihan kJapaneseOn/kJapaneseKun character readings; it is not an attested Japanese herb name",
"a generated reading does not establish botanical identity, materia-medica equivalence, formula use, or clinical effectiveness"
],
"derivation": {
"combination_cap": 32,
"method": "unicode-unihan-kJapaneseOn-kJapaneseKun",
"simplified_character_fallbacks": [],
"source_label": "柴胡",
"truncated": false
}
}{
"id": "jp-name-17a792be773beaf3b3d4194ca12d6b926ed970a13f50a036c3a9b56b76cf68fc",
"term": "シバエビス",
"script": "katakana",
"target_record_ids": [
"herb-entry-24bdadc5262e73636b32270ddd1b480c14d8e8380a8bf75f3de54ee891e44bfe"
],
"relation": "generated_reading_candidate",
"review_state": "generated",
"source_refs": [],
"limitations": [
"generated from Unicode Unihan kJapaneseOn/kJapaneseKun character readings; it is not an attested Japanese herb name",
"a generated reading does not establish botanical identity, materia-medica equivalence, formula use, or clinical effectiveness"
],
"derivation": {
"combination_cap": 32,
"method": "unicode-unihan-kJapaneseOn-kJapaneseKun",
"simplified_character_fallbacks": [],
"source_label": "柴胡",
"truncated": false
}
}{
"id": "jp-name-8151da2c2de2104a307cc8b592adaac29264909c5dfcd5a56c86e240e06d4dd3",
"term": "シバコ",
"script": "katakana",
"target_record_ids": [
"herb-entry-24bdadc5262e73636b32270ddd1b480c14d8e8380a8bf75f3de54ee891e44bfe"
],
"relation": "generated_reading_candidate",
"review_state": "generated",
"source_refs": [],
"limitations": [
"generated from Unicode Unihan kJapaneseOn/kJapaneseKun character readings; it is not an attested Japanese herb name",
"a generated reading does not establish botanical identity, materia-medica equivalence, formula use, or clinical effectiveness"
],
"derivation": {
"combination_cap": 32,
"method": "unicode-unihan-kJapaneseOn-kJapaneseKun",
"simplified_character_fallbacks": [],
"source_label": "柴胡",
"truncated": false
}
}{
"id": "jp-name-87a544e2a53408cad30cfdc599909fe4f807bc584aa1359996aeac186a846692",
"term": "シバゴ",
"script": "katakana",
"target_record_ids": [
"herb-entry-24bdadc5262e73636b32270ddd1b480c14d8e8380a8bf75f3de54ee891e44bfe"
],
"relation": "generated_reading_candidate",
"review_state": "generated",
"source_refs": [],
"limitations": [
"generated from Unicode Unihan kJapaneseOn/kJapaneseKun character readings; it is not an attested Japanese herb name",
"a generated reading does not establish botanical identity, materia-medica equivalence, formula use, or clinical effectiveness"
],
"derivation": {
"combination_cap": 32,
"method": "unicode-unihan-kJapaneseOn-kJapaneseKun",
"simplified_character_fallbacks": [],
"source_label": "柴胡",
"truncated": false
}
}{
"id": "jp-name-99a4420cccb6a6934e1d3aa2e50e6774744b401fe85e66fe7c6209b5e5824ce4",
"term": "シバナンゾ",
"script": "katakana",
"target_record_ids": [
"herb-entry-24bdadc5262e73636b32270ddd1b480c14d8e8380a8bf75f3de54ee891e44bfe"
],
"relation": "generated_reading_candidate",
"review_state": "generated",
"source_refs": [],
"limitations": [
"generated from Unicode Unihan kJapaneseOn/kJapaneseKun character readings; it is not an attested Japanese herb name",
"a generated reading does not establish botanical identity, materia-medica equivalence, formula use, or clinical effectiveness"
],
"derivation": {
"combination_cap": 32,
"method": "unicode-unihan-kJapaneseOn-kJapaneseKun",
"simplified_character_fallbacks": [],
"source_label": "柴胡",
"truncated": false
}
}以下は監査と再現のための情報です。通常の閲覧では理解する必要はありません。