← 返回探索器

本草条目

蠐螬

复核状态:解析复核完成结论状态:未建立临床结论可显示摘录

先读懂这条记录

原文摘读 · 自动分段

这里展示的是《本草綱目》中“蠐螬”的记载。下面按原文线索帮助阅读,不把古籍记载改写成现代疗效结论。

原文摘读

蠐螬(本經中品)釋名蟦蠐(音墳本經)蜰蠐(音肥别録)乳齊(𢎞景)地蠶(郭璞)應條(吳普時珍)(曰蠐螬方言其蠀螬象蠧物聲或謂齊人曹氏子所化謬也蟦蜰言其肥乳齊言其通乳别録作㪍齊誤)集解(别錄曰蠐螬生河内平澤及人家積糞草中取無時反行者良𢎞景曰大者如足大趾以背滚)(行乃駛於脚雜猪蹄作羹於乳母不能别之時珍曰其狀如蠶而大身短節促足長有毛生樹根及糞土)(中者外黄内黒生舊茅屋土者外白内黯皆濕熱之氣熏蒸而化宋齊丘所謂燥濕相育不母而生是矣)(久則羽化而去)正誤(𢎞景曰詩云領如蝤蠐今以蠐字在下恐倒爾恭曰此蟲一名蝤蠐有在糞聚中或在腐…

结合上下文阅读;遇到异体字或可疑文字,可打开原始来源校对。

阅读全部收录原文,核对出处 ↓

导读仅摘取开头部分;下方原文栏不作截断。

来源与原文

典籍或来源
《本草綱目》
所在部类
卷四十一
记录别名
蟦蠐、蜰蠐、乳齊、地蠶、應條
使用权限
开放许可
蠐螬(本經中品)釋名蟦蠐(音墳本經)蜰蠐(音肥别録)乳齊(𢎞景)地蠶(郭璞)應條(吳普時珍)(曰蠐螬方言其蠀螬象蠧物聲或謂齊人曹氏子所化謬也蟦蜰言其肥乳齊言其通乳别録作㪍齊誤)集解(别錄曰蠐螬生河内平澤及人家積糞草中取無時反行者良𢎞景曰大者如足大趾以背滚)(行乃駛於脚雜猪蹄作羹於乳母不能别之時珍曰其狀如蠶而大身短節促足長有毛生樹根及糞土)(中者外黄内黒生舊茅屋土者外白内黯皆濕熱之氣熏蒸而化宋齊丘所謂燥濕相育不母而生是矣)(久則羽化而去)正誤(𢎞景曰詩云領如蝤蠐今以蠐字在下恐倒爾恭曰此蟲一名蝤蠐有在糞聚中或在腐木中)(其在腐栁中者内外潔白糞土中者皮黄内黒黯形色既異土木又殊當以木中者為勝宜冬月采之宗)(奭曰諸腐木根下多有之構木津甘故根下尤多亦有生于糞土中者雖肥大而腹中黒不若木中者雖)(瘦而稍白研汁可用斆曰蠐螬須使桑樹栢樹中者妙 韓保昇曰按爾雅註云蟦蠐螬在糞土中蝤)(蠐蝎蝎蛣〓又云蝎桑蠧並木中蠧也正與本經蟦蠐生積糞草中相合蘓恭言當以木中者為勝則此)(外恐非也切謂不然今諸朽樹中蠧蟲通謂之蝎莫知其主療惟桑樹中者近方用之而有名未用曽用)(未識類中有桑蠧一條即此也葢生産既殊主療亦别雖有毒無毒易見而相使相惡難主且蝎不號蠐)(螬蟦不名蛣〓自當審之藏器曰蠐螬居糞土中身短足長背有毛筋但從夏入秋蛻而為蟬飛空飲露)(能鳴高潔蝤蠐一名蝎一名蠧在朽木中食木心穿木如錐身長足短口黒無毛節慢至春雨後化為天)(牛兩角而水牛色黒背有白㸃上下緣木飛騰不遙出處既殊形質又别陶蘓乃混註之葢千慮一失也)(惟郭璞注爾雅謂蠐螬在糞土中蝤蠐桑蠧在木中囓桑似蝸牛長角喜囓桑樹者為是也頌曰今醫家)(與蓐婦下乳藥用糞土中者其效殊速乃知蘓恭之説不可據也)修治(斆曰凡收得後隂乾與糯米同炒至米焦黒取出去米及身上口畔肉毛并黒塵子作三四截)(研粉用之時珍曰諸方有乾研及生取汁者又不拘此例也)氣味鹹㣲温有毒(别錄曰㣲寒惡之才曰蜚蠊為之使 附子)主治惡血血瘀痺氣破折血在脇下堅滿痛月閉目中淫膚青翳白膜(本經)療吐血在胸腹不去破骨踒折血結金瘡内塞産後中寒下乳汁(别錄)取汁滴目去翳障主血止痛(藥性)傅惡瘡(日華)汁主赤白遊疹疹擦破塗之(藏器)取汁㸃喉痺得下即開(蘓頌)主唇𦂳口瘡丹疹破傷風瘡竹木入肉芒物眯目(時珍)發明(𢎞景曰同猪蹄作羹食甚下乳汁頌曰張仲景治雜病大䗪蟲丸方中用之取其去脇下堅滿)(也時珍曰許學士本事方治筋急養血地黄丸中用之取其治血瘀痺也按陳氏經騐方云晉書吳中書)(郎盛沖母王氏失明婢取蠐螬蒸熟與食王以為羙沖還知之抱母慟哭母目即開與本草治目中青翳)(白膜藥性論汁滴目中去翳障之説相合予嘗以此治人得騐因錄以傳人又按魯伯嗣嬰童百問云張)(太尹傳治破傷風神效方用蠐螬將駝脊背揑住待口中吐水就取抹瘡上覺身麻汗出無有不活者子)(弟額上跌破七日成風依此治之時間就愈此又符療踒折傳惡瘡金瘡内塞主血止痛之說也葢此藥)(能行血分散結滯故能治已上諸病)附方(舊五新四)小兒臍瘡(蠐螬研末傅之不過數次 千金方)小兒唇𦂳(蠐螬)(研末豬脂和傅之 千金方)赤白口瘡(蠐螬研汁頻搽取效 大觀)丹毒浸淫(走串皮中名火丹以蠐螬擣爛塗之 刪繁方)癰疽痔漏(蠐螬研末傅之日一上 子母秘錄)虎傷人瘡(蠐螬擣爛塗之日上 唐瑤經騐方)竹木入眼(蠐螬擣塗之立出 肘后)麥芒入眼(以新布覆目中持蠐螬從布上摩之芒着布上出也 千金方)斷酒不飲(蠐螬研末酒服永不飲 千金方)
打开原始来源 ↗

这份资料能说明什么?

比较历代记载

当前是一份《本草綱目》的条目。可以与其他来源的同名记录对读,比较用途、别名和文字差异。

检索同名资料 →

追查相关方剂

本条目尚未关联方剂,不代表没有方剂使用它。目前不能据此列出已核实的处方。

临床研究与安全性

本草条目中尚未整理现代研究与安全性评估。这里的“未整理”不代表没有研究,也不代表已证实安全。

按名称查已收录现代资料 →当前匹配名称及文献标题,不是全面文献检索,可能没有命中。

日文名称与检索

本条目尚无有来源且已复核的日文名称。

自动生成的检索读音(12 个候选)

这些是按汉字读音组合的生成读音候选,不是已收录的日文药名,不证明基原等同性、方剂使用或临床有效性。多个读音不是多份独立证据。

专业审查:名称来源与生成记录

保留原始分类、复核状态、限制及生成方法;以下含未翻译的技术数据。

ザイシュウ
{
  "id": "jp-name-7a9a54d084ea4aa32e271a9ef40fe69e46cb8b8e24d9aca5834b63064d77d1f1",
  "term": "ザイシュウ",
  "script": "katakana",
  "target_record_ids": [
    "herb-entry-3ec62516abda47cfb49473fe3ebf6b0abac7088b5e8f40cbca0de8bf1d14d67e"
  ],
  "relation": "generated_reading_candidate",
  "review_state": "generated",
  "source_refs": [],
  "limitations": [
    "generated from Unicode Unihan kJapaneseOn/kJapaneseKun character readings; it is not an attested Japanese herb name",
    "a generated reading does not establish botanical identity, materia-medica equivalence, formula use, or clinical effectiveness"
  ],
  "derivation": {
    "combination_cap": 32,
    "method": "unicode-unihan-kJapaneseOn-kJapaneseKun",
    "simplified_character_fallbacks": [],
    "source_label": "蠐螬",
    "truncated": false
  }
}
ザイソウ
{
  "id": "jp-name-01d28e323045a2238484e324035a10235611f03113c4785433add715509709da",
  "term": "ザイソウ",
  "script": "katakana",
  "target_record_ids": [
    "herb-entry-3ec62516abda47cfb49473fe3ebf6b0abac7088b5e8f40cbca0de8bf1d14d67e"
  ],
  "relation": "generated_reading_candidate",
  "review_state": "generated",
  "source_refs": [],
  "limitations": [
    "generated from Unicode Unihan kJapaneseOn/kJapaneseKun character readings; it is not an attested Japanese herb name",
    "a generated reading does not establish botanical identity, materia-medica equivalence, formula use, or clinical effectiveness"
  ],
  "derivation": {
    "combination_cap": 32,
    "method": "unicode-unihan-kJapaneseOn-kJapaneseKun",
    "simplified_character_fallbacks": [],
    "source_label": "蠐螬",
    "truncated": false
  }
}
ザイゾウ
{
  "id": "jp-name-86a76991836d24e0ec08195895ee6813ac6004b1c67be73708dcb00e6b90c4e9",
  "term": "ザイゾウ",
  "script": "katakana",
  "target_record_ids": [
    "herb-entry-3ec62516abda47cfb49473fe3ebf6b0abac7088b5e8f40cbca0de8bf1d14d67e"
  ],
  "relation": "generated_reading_candidate",
  "review_state": "generated",
  "source_refs": [],
  "limitations": [
    "generated from Unicode Unihan kJapaneseOn/kJapaneseKun character readings; it is not an attested Japanese herb name",
    "a generated reading does not establish botanical identity, materia-medica equivalence, formula use, or clinical effectiveness"
  ],
  "derivation": {
    "combination_cap": 32,
    "method": "unicode-unihan-kJapaneseOn-kJapaneseKun",
    "simplified_character_fallbacks": [],
    "source_label": "蠐螬",
    "truncated": false
  }
}
シシュウ
{
  "id": "jp-name-88e7e418d77bd67d3422d252b5041c712c0108c34b5dea3dc890643be4af4944",
  "term": "シシュウ",
  "script": "katakana",
  "target_record_ids": [
    "herb-entry-3ec62516abda47cfb49473fe3ebf6b0abac7088b5e8f40cbca0de8bf1d14d67e"
  ],
  "relation": "generated_reading_candidate",
  "review_state": "generated",
  "source_refs": [],
  "limitations": [
    "generated from Unicode Unihan kJapaneseOn/kJapaneseKun character readings; it is not an attested Japanese herb name",
    "a generated reading does not establish botanical identity, materia-medica equivalence, formula use, or clinical effectiveness"
  ],
  "derivation": {
    "combination_cap": 32,
    "method": "unicode-unihan-kJapaneseOn-kJapaneseKun",
    "simplified_character_fallbacks": [],
    "source_label": "蠐螬",
    "truncated": false
  }
}
シソウ
{
  "id": "jp-name-6a7f104793ad6145753776d61aff35d09c96e6ab6ca7787977531dcbbedaf26d",
  "term": "シソウ",
  "script": "katakana",
  "target_record_ids": [
    "herb-entry-3ec62516abda47cfb49473fe3ebf6b0abac7088b5e8f40cbca0de8bf1d14d67e"
  ],
  "relation": "generated_reading_candidate",
  "review_state": "generated",
  "source_refs": [],
  "limitations": [
    "generated from Unicode Unihan kJapaneseOn/kJapaneseKun character readings; it is not an attested Japanese herb name",
    "a generated reading does not establish botanical identity, materia-medica equivalence, formula use, or clinical effectiveness"
  ],
  "derivation": {
    "combination_cap": 32,
    "method": "unicode-unihan-kJapaneseOn-kJapaneseKun",
    "simplified_character_fallbacks": [],
    "source_label": "蠐螬",
    "truncated": false
  }
}
シゾウ
{
  "id": "jp-name-aa0f1a59395b8ce234967a7869b2c25cac533b1edfc2b5e09cf351176175fc5c",
  "term": "シゾウ",
  "script": "katakana",
  "target_record_ids": [
    "herb-entry-3ec62516abda47cfb49473fe3ebf6b0abac7088b5e8f40cbca0de8bf1d14d67e"
  ],
  "relation": "generated_reading_candidate",
  "review_state": "generated",
  "source_refs": [],
  "limitations": [
    "generated from Unicode Unihan kJapaneseOn/kJapaneseKun character readings; it is not an attested Japanese herb name",
    "a generated reading does not establish botanical identity, materia-medica equivalence, formula use, or clinical effectiveness"
  ],
  "derivation": {
    "combination_cap": 32,
    "method": "unicode-unihan-kJapaneseOn-kJapaneseKun",
    "simplified_character_fallbacks": [],
    "source_label": "蠐螬",
    "truncated": false
  }
}
ジシュウ
{
  "id": "jp-name-391ead7c8ed57fe29ed711760c1a2fe70bec65ab5b38a31a79227cf530d8c59b",
  "term": "ジシュウ",
  "script": "katakana",
  "target_record_ids": [
    "herb-entry-3ec62516abda47cfb49473fe3ebf6b0abac7088b5e8f40cbca0de8bf1d14d67e"
  ],
  "relation": "generated_reading_candidate",
  "review_state": "generated",
  "source_refs": [],
  "limitations": [
    "generated from Unicode Unihan kJapaneseOn/kJapaneseKun character readings; it is not an attested Japanese herb name",
    "a generated reading does not establish botanical identity, materia-medica equivalence, formula use, or clinical effectiveness"
  ],
  "derivation": {
    "combination_cap": 32,
    "method": "unicode-unihan-kJapaneseOn-kJapaneseKun",
    "simplified_character_fallbacks": [],
    "source_label": "蠐螬",
    "truncated": false
  }
}
ジソウ
{
  "id": "jp-name-ad194c180451be9821deaef37dfcdf5b7be095ca30a99068786e9183aa538014",
  "term": "ジソウ",
  "script": "katakana",
  "target_record_ids": [
    "herb-entry-3ec62516abda47cfb49473fe3ebf6b0abac7088b5e8f40cbca0de8bf1d14d67e"
  ],
  "relation": "generated_reading_candidate",
  "review_state": "generated",
  "source_refs": [],
  "limitations": [
    "generated from Unicode Unihan kJapaneseOn/kJapaneseKun character readings; it is not an attested Japanese herb name",
    "a generated reading does not establish botanical identity, materia-medica equivalence, formula use, or clinical effectiveness"
  ],
  "derivation": {
    "combination_cap": 32,
    "method": "unicode-unihan-kJapaneseOn-kJapaneseKun",
    "simplified_character_fallbacks": [],
    "source_label": "蠐螬",
    "truncated": false
  }
}
ジゾウ
{
  "id": "jp-name-6d3e24e6e0cfe38dbed9fe53b09d28fae09f19b30914ddde1ff12c1bb8dc35f7",
  "term": "ジゾウ",
  "script": "katakana",
  "target_record_ids": [
    "herb-entry-3ec62516abda47cfb49473fe3ebf6b0abac7088b5e8f40cbca0de8bf1d14d67e"
  ],
  "relation": "generated_reading_candidate",
  "review_state": "generated",
  "source_refs": [],
  "limitations": [
    "generated from Unicode Unihan kJapaneseOn/kJapaneseKun character readings; it is not an attested Japanese herb name",
    "a generated reading does not establish botanical identity, materia-medica equivalence, formula use, or clinical effectiveness"
  ],
  "derivation": {
    "combination_cap": 32,
    "method": "unicode-unihan-kJapaneseOn-kJapaneseKun",
    "simplified_character_fallbacks": [],
    "source_label": "蠐螬",
    "truncated": false
  }
}
セイシュウ
{
  "id": "jp-name-4afd16ea8855536de0d1c376fcfaa8b6fae3c12902fd181d8d0b499344f67fa6",
  "term": "セイシュウ",
  "script": "katakana",
  "target_record_ids": [
    "herb-entry-3ec62516abda47cfb49473fe3ebf6b0abac7088b5e8f40cbca0de8bf1d14d67e"
  ],
  "relation": "generated_reading_candidate",
  "review_state": "generated",
  "source_refs": [],
  "limitations": [
    "generated from Unicode Unihan kJapaneseOn/kJapaneseKun character readings; it is not an attested Japanese herb name",
    "a generated reading does not establish botanical identity, materia-medica equivalence, formula use, or clinical effectiveness"
  ],
  "derivation": {
    "combination_cap": 32,
    "method": "unicode-unihan-kJapaneseOn-kJapaneseKun",
    "simplified_character_fallbacks": [],
    "source_label": "蠐螬",
    "truncated": false
  }
}
セイソウ
{
  "id": "jp-name-8dc1c80265b155694e038176b90ada30cc27c9f6ad8b04f713b693878b576612",
  "term": "セイソウ",
  "script": "katakana",
  "target_record_ids": [
    "herb-entry-3ec62516abda47cfb49473fe3ebf6b0abac7088b5e8f40cbca0de8bf1d14d67e"
  ],
  "relation": "generated_reading_candidate",
  "review_state": "generated",
  "source_refs": [],
  "limitations": [
    "generated from Unicode Unihan kJapaneseOn/kJapaneseKun character readings; it is not an attested Japanese herb name",
    "a generated reading does not establish botanical identity, materia-medica equivalence, formula use, or clinical effectiveness"
  ],
  "derivation": {
    "combination_cap": 32,
    "method": "unicode-unihan-kJapaneseOn-kJapaneseKun",
    "simplified_character_fallbacks": [],
    "source_label": "蠐螬",
    "truncated": false
  }
}
セイゾウ
{
  "id": "jp-name-dee5f4a369a7788649921adc90a99cfc568dad36499807ccab70b7a9587c7659",
  "term": "セイゾウ",
  "script": "katakana",
  "target_record_ids": [
    "herb-entry-3ec62516abda47cfb49473fe3ebf6b0abac7088b5e8f40cbca0de8bf1d14d67e"
  ],
  "relation": "generated_reading_candidate",
  "review_state": "generated",
  "source_refs": [],
  "limitations": [
    "generated from Unicode Unihan kJapaneseOn/kJapaneseKun character readings; it is not an attested Japanese herb name",
    "a generated reading does not establish botanical identity, materia-medica equivalence, formula use, or clinical effectiveness"
  ],
  "derivation": {
    "combination_cap": 32,
    "method": "unicode-unihan-kJapaneseOn-kJapaneseKun",
    "simplified_character_fallbacks": [],
    "source_label": "蠐螬",
    "truncated": false
  }
}
技术溯源信息

以下字段供审计与复现使用,一般阅读时无需理解。

原始记录的证据边界
  • 记录中的名称与别名属于文字证据,不能据此确认现代药材基原。
  • 该条目尚未建立方剂适应证或临床有效性结论。
来源记录 ID
bencao-gangmu-kanripo-wyg
原始文件字节位置
350用于在原始数字文件中精确定位这段文字,不是页码、剂量或评分。
原始文件 SHA-256
3ec62516abda47cfb49473fe3ebf6b0abac7088b5e8f40cbca0de8bf1d14d67e