← エクスプローラーへ戻る

本草項目

麻黄

確認状態:出典帰属の確認待ち主張の状態:臨床的主張なし抜粋を表示可能

原文ガイド

原文引用・自動区分

《本草備要》 に収録された「麻黄」の記載です。以下は原文の引用で、現代語訳や臨床推奨ではありません。

本文を読む

轻,发汗 辛温微苦(僧继洪曰∶中牟产麻黄,地冬不积雪,性热,故过服泄真气)。

前後の文脈や異体字を含め、原文で確認してください。

本文を読む

入足太阳(膀胱),兼走手少阴、阳明(心、大肠)而为肺家专药。

前後の文脈や異体字を含め、原文で確認してください。

本文を読む

能发汗解肌,去营中寒邪、卫中风热。

前後の文脈や異体字を含め、原文で確認してください。

本文を読む

调血脉,通九窍,开毛孔。

前後の文脈や異体字を含め、原文で確認してください。

本文を読む

治中风伤寒(中,犹伤也),头痛温疟,咳逆上气(风寒郁于肺经。

前後の文脈や異体字を含め、原文で確認してください。

本文を読む

经曰∶诸气 郁,皆属于肺),痰哮气喘(哮证宜泻肺气,虽用麻黄,而不出汗,本草未载),赤黑斑毒(胃热。

前後の文脈や異体字を含め、原文で確認してください。

収録原文をすべて読む・出典を確認する ↓

ここは冒頭の抜粋です。下の原文欄は省略していません。

出典と原文

典籍・出典
《本草備要》
分類・所在
草部
利用条件
オープンライセンス
轻,发汗 辛温微苦(僧继洪曰∶中牟产麻黄,地冬不积雪,性热,故过服泄真气)。入足太阳(膀胱),兼走手少阴、阳明(心、大肠)而为肺家专药。能发汗解肌,去营中寒邪、卫中风热。 调血脉,通九窍,开毛孔。 治中风伤寒(中,犹伤也),头痛温疟,咳逆上气(风寒郁于肺经。经曰∶诸气 郁,皆属于肺),痰哮气喘(哮证宜泻肺气,虽用麻黄,而不出汗,本草未载),赤黑斑毒(胃热。 一曰斑证,表虚不得再汗,非便闭亦不可下,只宜清解其热),毒风疹痹,皮肉不仁,目赤肿痛,水肿风肿。过剂则汗多云阳,夏月禁用(汗者心之液,过汗则心血为之动摇,乃骁悍之剂。丹溪以人参、麻黄同用,亦攻补法也。东垣曰∶十剂曰轻可去实,葛根、麻黄之属是也。邪客皮毛,腠理闭拒,营卫不行,故谓之实,二药轻清,故可去之。时珍曰∶麻黄太阳经药,兼入肺经,肺主皮毛;葛根阳明经药,兼入脾经,脾主肌肉。二药皆轻扬发散,而所入不同。王好古曰∶麻黄治卫实,桂枝治卫虚,虽皆太阳经药,其实营卫药也。心主营为血,肺主卫为气。故麻黄为手太阴之剂,桂枝为手少阴心之剂。时珍曰∶仲景治伤寒,无汗用麻黄,有汗用桂枝,未有究其精微者。津液为汗,汗即血也,在营则为血,在卫则为汗。寒伤营,营血内涩。不能外通于卫,卫气闭固,津液不行,故无汗发热而恶寒;风伤卫,卫气外滞,不能内护于营,营气虚弱,津液不固,故有汗发热而恶风。然风寒皆由皮毛而入,皮毛肺之合也,盖皮毛外闭,则邪热内攻,故用麻黄、甘草同桂枝,引出营分之邪,达之肌表;佐以杏仁,泄肺而和气。汗后无大热而喘者加石膏。《活人书》,夏至后加石膏知母,皆泄肺火之药,是麻黄汤虽太阳发汗重剂,实散肺经火郁之药。腠理不密,则津液外泄,而肺气虚,虚则补其母,故用桂枝同甘草,外散风邪以救表,内伐肝木以防脾;佐以芍药,泄木而固脾;使以姜、枣,行脾之津液而和营卫。下后微喘者,加浓朴、杏仁,以利肺气也。汗后脉沉迟者加人参,以益肺气也。《活人书》,加黄芩为阳旦汤,以泻肺热也。是桂枝汤虽太阳解肌轻剂,实为理脾救肺之药也。诸家皆以麻黄桂枝为肺经药,谓伤寒传足不传手者误也。桂能平肝)。 发汗用茎去节,煮十余沸,掠去浮沫,或用醋汤略泡。 备用,亦有用蜜炒者(庶免太发),止汗用根节(无时出汗为自汗,属阳虚;梦中出汗为盗汗,属阴虚。用麻黄根、蛤粉、粟米等分为末,袋盛扑之佳。时珍曰∶麻黄发汗,驶不能御;根节止汗,效如影响,物理不可测如此。自汗有风湿、伤风、风温,气虚、血虚、脾虚、阴虚、胃热、痰饮、中暑、亡阳、柔痉等证,皆可加用。盖其性能行周身肌表,引诸药至卫分而固腠理。汗虽为心液,然五脏亦各有汗。经曰∶饮食饱甚,汗出于胃;惊而夺精,汗出于心;持重远行,汗出于肾;疾走恐惧,汗出于肝;摇体劳苦,汗出于脾)。浓朴、白薇为使。恶辛夷、石膏。
原典を開く ↗

この資料から分かること・次に調べること

歴史的記載の比較

現在読んでいるのは 《本草備要》 の1項目です。同名の別資料と照合し、用途や別名の違いを調べられます。

同名の資料を検索 →

方剤とのつながり

本項目には方剤の関連付けがまだありません。使用方剤が存在しないという意味ではありません。

臨床研究・安全性

この本草項目では現代研究・安全性評価をまだ整理していません。研究が存在しない、安全に使える、と判断することはできません。

収録済み現代資料を名称検索 →現時点では名称・文献タイトルの照合で、網羅的な文献検索ではありません。

日本語名称と検索

この項目には、出典と照合済みの日本語名称がまだありません。

自動生成された検索用の読み(9 候補)

漢字の読みを機械的に組み合わせた検索候補です。収載された日本語生薬名ではなく、基原同一性・方剤使用・臨床有効性を証明しません。複数の読みは複数の独立した証拠ではありません。

専門家向け:名称データの監査

原データの区分・確認状態・制限・生成方法を保持しています。未翻訳の技術情報を含みます。

アサオウ
{
  "id": "jp-name-81f53e7c9f815bab4a7f045864bd9daefdd86233df17fea78f1dc558a89da745",
  "term": "アサオウ",
  "script": "katakana",
  "target_record_ids": [
    "herb-entry-3c8797cf1d4405bbf1742afdb22bdde638474984e376aa9cfa10d3ec3abc155a"
  ],
  "relation": "generated_reading_candidate",
  "review_state": "generated",
  "source_refs": [],
  "limitations": [
    "generated from Unicode Unihan kJapaneseOn/kJapaneseKun character readings; it is not an attested Japanese herb name",
    "a generated reading does not establish botanical identity, materia-medica equivalence, formula use, or clinical effectiveness"
  ],
  "derivation": {
    "combination_cap": 32,
    "method": "unicode-unihan-kJapaneseOn-kJapaneseKun",
    "simplified_character_fallbacks": [],
    "source_label": "麻黄",
    "truncated": false
  }
}
アサキ
{
  "id": "jp-name-3f5a1ecb70212decb49fe5625b2ebc275c4b265ce59a366c86a9cc1bfb37c388",
  "term": "アサキ",
  "script": "katakana",
  "target_record_ids": [
    "herb-entry-3c8797cf1d4405bbf1742afdb22bdde638474984e376aa9cfa10d3ec3abc155a"
  ],
  "relation": "generated_reading_candidate",
  "review_state": "generated",
  "source_refs": [],
  "limitations": [
    "generated from Unicode Unihan kJapaneseOn/kJapaneseKun character readings; it is not an attested Japanese herb name",
    "a generated reading does not establish botanical identity, materia-medica equivalence, formula use, or clinical effectiveness"
  ],
  "derivation": {
    "combination_cap": 32,
    "method": "unicode-unihan-kJapaneseOn-kJapaneseKun",
    "simplified_character_fallbacks": [],
    "source_label": "麻黄",
    "truncated": false
  }
}
アサコウ
{
  "id": "jp-name-b71490852ebc8d995b3dec577cd9ffc8f3191d68c712f37b00e3a50b8401e88b",
  "term": "アサコウ",
  "script": "katakana",
  "target_record_ids": [
    "herb-entry-3c8797cf1d4405bbf1742afdb22bdde638474984e376aa9cfa10d3ec3abc155a"
  ],
  "relation": "generated_reading_candidate",
  "review_state": "generated",
  "source_refs": [],
  "limitations": [
    "generated from Unicode Unihan kJapaneseOn/kJapaneseKun character readings; it is not an attested Japanese herb name",
    "a generated reading does not establish botanical identity, materia-medica equivalence, formula use, or clinical effectiveness"
  ],
  "derivation": {
    "combination_cap": 32,
    "method": "unicode-unihan-kJapaneseOn-kJapaneseKun",
    "simplified_character_fallbacks": [],
    "source_label": "麻黄",
    "truncated": false
  }
}
バオウ
{
  "id": "jp-name-108cd71dae9c9a983cd2b3473905fb8abe43043c56aee71bfeae40ba2c7a89b4",
  "term": "バオウ",
  "script": "katakana",
  "target_record_ids": [
    "herb-entry-3c8797cf1d4405bbf1742afdb22bdde638474984e376aa9cfa10d3ec3abc155a"
  ],
  "relation": "generated_reading_candidate",
  "review_state": "generated",
  "source_refs": [],
  "limitations": [
    "generated from Unicode Unihan kJapaneseOn/kJapaneseKun character readings; it is not an attested Japanese herb name",
    "a generated reading does not establish botanical identity, materia-medica equivalence, formula use, or clinical effectiveness"
  ],
  "derivation": {
    "combination_cap": 32,
    "method": "unicode-unihan-kJapaneseOn-kJapaneseKun",
    "simplified_character_fallbacks": [],
    "source_label": "麻黄",
    "truncated": false
  }
}
バキ
{
  "id": "jp-name-c59de7842f5982917cfc1a1cc15404c38e52eb958a6d829aaf3c60172c24314b",
  "term": "バキ",
  "script": "katakana",
  "target_record_ids": [
    "herb-entry-3c8797cf1d4405bbf1742afdb22bdde638474984e376aa9cfa10d3ec3abc155a"
  ],
  "relation": "generated_reading_candidate",
  "review_state": "generated",
  "source_refs": [],
  "limitations": [
    "generated from Unicode Unihan kJapaneseOn/kJapaneseKun character readings; it is not an attested Japanese herb name",
    "a generated reading does not establish botanical identity, materia-medica equivalence, formula use, or clinical effectiveness"
  ],
  "derivation": {
    "combination_cap": 32,
    "method": "unicode-unihan-kJapaneseOn-kJapaneseKun",
    "simplified_character_fallbacks": [],
    "source_label": "麻黄",
    "truncated": false
  }
}
バコウ
{
  "id": "jp-name-685ec2bd165bd02300e34b6a40cf344552e5a72691543e723568d91f869aa6c0",
  "term": "バコウ",
  "script": "katakana",
  "target_record_ids": [
    "herb-entry-3c8797cf1d4405bbf1742afdb22bdde638474984e376aa9cfa10d3ec3abc155a"
  ],
  "relation": "generated_reading_candidate",
  "review_state": "generated",
  "source_refs": [],
  "limitations": [
    "generated from Unicode Unihan kJapaneseOn/kJapaneseKun character readings; it is not an attested Japanese herb name",
    "a generated reading does not establish botanical identity, materia-medica equivalence, formula use, or clinical effectiveness"
  ],
  "derivation": {
    "combination_cap": 32,
    "method": "unicode-unihan-kJapaneseOn-kJapaneseKun",
    "simplified_character_fallbacks": [],
    "source_label": "麻黄",
    "truncated": false
  }
}
マオウ
{
  "id": "jp-name-1fa318a3ab45873d8ab183c153c11f9dfd6aa51e71e9ad3a385578eb73f55715",
  "term": "マオウ",
  "script": "katakana",
  "target_record_ids": [
    "herb-entry-3c8797cf1d4405bbf1742afdb22bdde638474984e376aa9cfa10d3ec3abc155a"
  ],
  "relation": "generated_reading_candidate",
  "review_state": "generated",
  "source_refs": [],
  "limitations": [
    "generated from Unicode Unihan kJapaneseOn/kJapaneseKun character readings; it is not an attested Japanese herb name",
    "a generated reading does not establish botanical identity, materia-medica equivalence, formula use, or clinical effectiveness"
  ],
  "derivation": {
    "combination_cap": 32,
    "method": "unicode-unihan-kJapaneseOn-kJapaneseKun",
    "simplified_character_fallbacks": [],
    "source_label": "麻黄",
    "truncated": false
  }
}
マキ
{
  "id": "jp-name-92ae428caac066a24a385854c95e8816476d093ecd3716cbd86a93f8c42af864",
  "term": "マキ",
  "script": "katakana",
  "target_record_ids": [
    "herb-entry-3c8797cf1d4405bbf1742afdb22bdde638474984e376aa9cfa10d3ec3abc155a"
  ],
  "relation": "generated_reading_candidate",
  "review_state": "generated",
  "source_refs": [],
  "limitations": [
    "generated from Unicode Unihan kJapaneseOn/kJapaneseKun character readings; it is not an attested Japanese herb name",
    "a generated reading does not establish botanical identity, materia-medica equivalence, formula use, or clinical effectiveness"
  ],
  "derivation": {
    "combination_cap": 32,
    "method": "unicode-unihan-kJapaneseOn-kJapaneseKun",
    "simplified_character_fallbacks": [],
    "source_label": "麻黄",
    "truncated": false
  }
}
マコウ
{
  "id": "jp-name-b81350371ac78410d29d7b9cdd2db406bc76c883c8c1084e104e796feb52d1fc",
  "term": "マコウ",
  "script": "katakana",
  "target_record_ids": [
    "herb-entry-3c8797cf1d4405bbf1742afdb22bdde638474984e376aa9cfa10d3ec3abc155a"
  ],
  "relation": "generated_reading_candidate",
  "review_state": "generated",
  "source_refs": [],
  "limitations": [
    "generated from Unicode Unihan kJapaneseOn/kJapaneseKun character readings; it is not an attested Japanese herb name",
    "a generated reading does not establish botanical identity, materia-medica equivalence, formula use, or clinical effectiveness"
  ],
  "derivation": {
    "combination_cap": 32,
    "method": "unicode-unihan-kJapaneseOn-kJapaneseKun",
    "simplified_character_fallbacks": [],
    "source_label": "麻黄",
    "truncated": false
  }
}
技術的な追跡情報

以下は監査と再現のための情報です。通常の閲覧では理解する必要はありません。

収録データの証拠範囲
  • 記録上の名称と別名は文字資料であり、現代の生薬基原を同定するものではありません。
  • この項目から処方適応や臨床的有効性の主張は作成されていません。
出典レコード ID
bencao-beiyao-ws
原始ファイルのバイト位置
79,149原始デジタルファイル内で本文を正確に特定するための値で、頁・用量・評価点ではありません。
原始ファイル SHA-256
3c8797cf1d4405bbf1742afdb22bdde638474984e376aa9cfa10d3ec3abc155a